Spis treści:
- Występowanie morświna. Dzisiaj bałtyckiego delfina spotyka się
- Morświn zagrożony wyginięciem. W jaki sposób będziemy go chronić?
- Dzień Bałtyckiego Morświna. Najciekawsze informacje o morświnach
Morświn(Phocoena phocoena) to bałtycki krewny delfinów. Jest to jeden z najmniejszych gatunków waleni, a wyglądem może przypominać delfinia o krótszym, ściętym nosie. Prowadzą skryty tryb życia, pływając samotnie albo w niewielkich grupach, liczących po 2-3 osobniki. Obecnie populacja morświnów mocno się zmniejsza, a specjaliści chcą reagować.
Występowanie morświna. Dzisiaj bałtyckiego delfina spotyka się
Ostatnie lata były wyjątkowo ciężkie dla morświna zwyczajnego (gatunku phocoena phocoena). Komisja Ochrony Środowiska Morskiego Bałtyku (HELCOM) stwierdziła, że obecnie w Bałtyku zostało już jedynie 500 osobników tego gatunku. Ekolodzy interpretują to jako znak, że niedługo bałtycka populacja morświnów może zostać narażona na wyginięcie. Z tego powodu zdecydowano się podjąć kroki, aby go chronić. Jak wygląda morska ochrona tego gatunku? Jest krytycznie zagrożony wyginięciem.
W tym roku wprowadzono już zmiany, które mają na celu zapobiec śmierci zwierząt. W lutym wszedł w życie Akt Delegowany Komisji Europejskiej, który dotyczy ochrony morświna przed przypadkowymi połowami w sieci rybackie. Został on opracowany na podstawie uzgodnionej przez nadbałtyckie państwa członkowskie UE wspólnej rekomendacji dla Komisji Europejskiej. Nowe regulacje dotyczą zakazu używania sieci oskrzelowych, ponieważ takie rybackie sieci zagrażają morświnom. Prawo będzie jednak obowiązywać jedynie od listopada do stycznia i jedynie na obszarach objętych projektem Natura 2000, czyli w "Ostoi na Zatoce Pomorskiej" i "Wolin i Uznam".
Z kolei na rybaków, którzy prowadzą połowy na Zatoce Puckiej, został nałożony obowiązek stosowania na sieciach oskrzelowych tzw. pingerów, czyli specjalnych urządzeń, które wydają dźwięki odstraszające morświny. W ten sposób morświny w Morzu Bałtyckim mają o wiele większe szanse na przetrwanie.
Morświn zagrożony wyginięciem. W jaki sposób będziemy go chronić?
Pomimo wprowadzenia nowych ograniczeń dla rybaków w dalszym ciągu pojawiają się głosy, że to za mało, aby chronić życie morświnów, jako te cenne dla fauny Bałtyku zwierzęta. Na ten temat wypowiedziała się Justyna Zajchowska, starsza specjalistka ds. Ochrony Ekosystemów Morskich w fundacji WWF Polska. Jak mówi:
"Jest to krok w dobrym kierunku, jednak nie zakończy problemu przyłowu. [...] Przepisy dotyczą tylko niektórych obszarów chronionych, a nie całego Bałtyku Właściwego. Brakuje również wymogów odnośnie do skutecznej kontroli wprowadzonych obostrzeń"
Dodatkowo specjalistka zwróciła uwagę na nieścisłości dotyczące pingerów. Urządzenia będą odstraszać zwierzęta od siedlisk, które ustanowione są dla ich bezpieczeństwa, więc efekt będzie odwrotny od zamierzonego. Morświny poza Zatoką Pucką będą poza ochroną prawa.
Rybacy wydają się nie być przejęci tym tematem. Sprawę skomentował Grzegorz Halubek, prezes Związku Rybaków Polskich w Ustce. Jego zdaniem temat morświna ma jedynie przykryć główny problem, który powinien niepokoić, mianowicie zanik ryb w Bałtyku. Całość podsumował dość smutno, mówiąc, że ograniczenia dotyczące sieci czy pingerów "nie są potrzebne, gdyż, tak czy inaczej, kutry stoją w portach, z powodu braku zasobów".
Dzień Bałtyckiego Morświna. Najciekawsze informacje o morświnach
Nie wiele osób wie, że jest on jedynym waleniem, który żyje w Morzu Bałtyckim, ale obecność morświnów szacuje się na około 500 osobników. Nic więc dziwnego, że w każdą trzecią niedzielę maja obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Morświna, czyli Dzień Bałtyckiego Morświna, która zwraca uwagę społeczną na morświny w Morzu Bałtyckim. W naszym kraju można spotkać te zwierzęta w rejonie Zatok Gdańskiej i Puckiej oraz Zatoki Pomorskiej, ale należą również do morskiej fauny Morza Czarnego, Morza Śródziemnego, a nawet Północnego Atlantyku.
Morświn phocoena phocoena należy do najmniejszych waleni uzębionych, które osiągają do 80 cm długości ciała i ważą około 70 kg. Ciała morświnów wyposażone są w zmysł echolokacji, dzięki której w wodach Bałtyku namierza przeszkody, ale też odnajduje pożywienie i komunikuje się z innymi osobnikami. Długość życia morświna na wolności szacowany jest na zaledwie od 10 do 15 lat, ale najczęściej okres życia morświna wynosi 8 lat. Co ciekawe, okres godowy morświna trwa od czerwca do września, ale ich ciąża trwa aż 11 miesięcy i zawsze kończy się wydaniem na świat tylko jednego osobnika. Młode morświny pozostają wtedy pod opieką matki przez rok, ale swoją dojrzałość płciową osiągają dopiero po upływie 5 lub 6 lat. Ciała morświnów są ciemnoszare lub czarne na grzbiecie, a boki i spód mają jaśniejsze barwy. Natomiast głowa bałtyckiego delfina jest okrągła, a płetwa grzbietowa trójkątna, przez co morświn (Phocoena phocoena) znaczenie różni się od swojego krewniaka delfina.
Źródło: Hook&Net Magazine

