Spis treści:
- Wybrzeże klifowe - co to jest i jak powstaje?
- Gdzie są najwyższe klify w Europie?
- Najpiękniejsze klify w Europie
- Møns Klint - najwyższy klif nad Bałtykiem
Wybrzeże klifowe - co to jest i jak powstaje?
Wybrzeże klifowe (klif, urwisko brzegowe) to stromy, pionowy brzeg, mający bezpośredni kontakt z morzem. Powstają w procesie abrazji, czyli podmywania skały u podnóża przez fale wodne. W czasie przypływu fala uderza w skałę, zaś w czasie odpływu zabiera w głąb morza fragment ściany. Wymywająca brzeg woda pozostawia po sobie niszę abrazyjną. Za nią tworzy się platforma abrazyjna, czyli miejsce, po którym cząsteczki są niesione do wody. Miejsce, w którym się osadzają nazywane jest platformą akumulacyjną.
Gdzie są najwyższe klify w Europie?
Według Księgi Rekordów Guinnessa najwyższy klif na świecie znajduje się na Hawajach, na wyspie Molokai i wznosi 1010 m n.p.m. Gdzie są najwyższe klify w Europie?
Hornelen, Norwegia
Najwyższy klif w Europie znajduje się w Norwegii - na wschodnim krańcu wyspy Bremangerlandet, wzdłuż cieśniny Frøysjøen. Ma wysokość 860 m n.p.m.
Cape Enniberg, Wyspy Owcze
Drugi najwyższy klif w Europie ma 750 m n.p.m. i znajduje się na Wyspach Owczych. Jest najbardziej wysuniętym na północ punktem archipelagu.
Croaghaun, Achill Island, Irlandia
Trzeci co do wielkości europejski klif znajduje się w Irlandii i ma wysokość 688 m. Największe wrażenie robi oglądany od strony morza. Niezwykły klimat tego miejsca podkreśla obecność sokołów wędrownych.
Vixía Herbeira, Galicja, Hiszpania
Kolejny klif na liście ma wysokość 621 m n.p.m. i jest jednocześnie najwyższym punktem w paśmie Serra de Capelada. Nazwa klifu pochodzi od wartowni Herbeira, czyli niewielkiej budowli z 1805 roku, która na nim stoi. Obszar klifu jest chroniony programem Natura 2000 ze względu na dużą liczbę gatunków zwierząt i ptaków, zamieszkujących ten teren.
Preikestolen, Norwegia
Klify Preikestolen znane są także pod nazwą Pulpit Rock. Masywne skały o wysokości 604 m n.p.m. to jedna z najbardziej znanych atrakcji w Norwegii. Przypuszcza się, że jest następstwem pęknięcia skał na skutek mrozu (ok. 10 tys. lat temu). Unikatowe w nim jest to, że wystaje z fiordu.
Slieve League, Irlandia
Na listę trafiły (ponownie) irlandzkie klify, tym razem o wysokości 601 m n.p.m., zlokalizowane w hrabstwie Donegal. To wybrzeże o magicznym klimacie, otoczone miejscami ściśle związanymi z lokalną historią i dziedzictwem, takimi jak megalityczne grobowce, cmentarzyska i miejscowości, w których zamieszkiwali celtyccy mnisi.
Cabo Girao, Madera
Jeden z najbardziej znanych klifów w Europie wznosi się na 580 m n.p.m., a ta wysokość sprawia, że jest niezwykle monumentalny. W 2012 roku wybudowano na nim taras widokowy ze szklaną podłogą sky-walk - wysokość odczuwa się więc najbardziej, patrząc pod nogi. Z tarasu widać południowe wybrzeże Madery, a przy korzystnej pogodzie można dostrzec Funchal - stolicę wyspy.
Najpiękniejsze klify w Europie
Najwyższe klify z pewnością robią wrażenie, jednak nie zawsze tylko duża wysokość sprawia, że wysokie wybrzeże zachwyca. Do stosunkowo niskich, ale uznawanych za najpiękniejsze z europejskich klifów należą:
- klify Etretat we Francji - granitowe, jasne skały nie są wysokie (mają tylko 75 m), ale kontrastując z lazurową wodą wyglądają bajecznie;
- klify Cinque Terre - leżące między Genuą a Pizą zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO;
- Przylądek Świętego Wincentego w Portugalii - mają jedynie 75 m wysokości, ale są niezwykle piękne; uroku dodaje im wybudowana w tym miejscu latarnia morska.
Møns Klint - najwyższy klif nad Bałtykiem
Najwyższe klify nad Bałtykiem znajdują się w Danii - Møns Klint powstały na wyspie Møns, oddalonej o jakieś 100 km od Kopenhagi. Są najwyższymi klifami nad Morzem Bałtyckim - mają wysokość 130 m n.p.m. i niezwykły, biały kolor. Klify mają długość około 7 km, a cały obszar wokół nich został zamieniony na park krajobrazowy. Widok z góry nie jest tak imponujący jak widok z dołu - dopiero z tej perspektywy widać spektakularne rozmiary Møns Klint. Na dół klifu można bezpiecznie zejść - w pięciu miejscach znajdują się schody z niemal 1000stopniami.
Aby zobaczyć klify, nie trzeba wyjeżdżać na Hawaje ani nawet w głąb Europy. Te piękne formacje skalne można podziwiać również w Polsce. Najbardziej znany jest klif z ruinami kościoła w Trzęsaczu oraz wybrzeże klifowe w Orłowie. Urwiste brzegi mają również południowe krańce wyspy Wolin.
Źródła: naukowiec.org, artnaturagalicia.com, nadfiordami.pl, slieveleague.com
