Spis treści:
- Czy jasnota purpurowa jest trująca?
- Kiedy zbierać jasnotę purpurową?
- Czym się różni jasnota purpurowa od różowej?
Czy jasnota purpurowa jest trująca?
Należy do rodziny jasnotowatych i jest roślinną jednoroczną, którą możemy spotkać na polach, przydrożach, nieużytkach, ścierniskach, ale też ogrodach. W swojej greckiej nazwie jasnota, czyli "lamos" oznacza paszczę, co odnosi się do kwiatostanów rośliny zebranych w koronie różowej lub jasnopurpurowej. Jednak z racji powszechnego występowania jasnota purpurowa często uważana za uciążliwy chwast, który kwitnie od kwietnia do października. Wielu rolników pozbywa się jej ze zboża ozimego, roślin strączkowych, kukurydzy, rzepaku, buraków i koniczyny. Czy naprawdę jasnota purpurowa wyrządza więcej szkody niż pożytku?
Mało kto pamięta, że jasnota purpurowa występuje w Polsce już od wczesnego średniowiecza, gdzie nazywano ją "pokrzywa głucha purpurowa". Do tego jest pyłkodajna oraz nektarodajna, jak również wykazuje właściwości lecznicze. Okazuje się, że zawiera w sobie irydoidy, olejek eteryczny, flawonoidy, kwasy fenolowe (m.in. kwas kawowy, kwas chlorogenowy i kwas hydroksycynamonowy), sole mineralne oraz węglowodany, co oznacza, że pozytywnie wpływa na układ trawienny, niweluje stany zapalne, jak również zmniejsza bóle głowy oraz mięśni. Z tego powodu wiele osób decyduje się na przygotowywanie z jasnoty purpurowej wyciągów wodnych albo kąpieli lub stosuje ją jako dodatek do zup oraz sałatek. Warto dodać, że w fitoterapii stosuje się również ziele jasnoty białej.
Kiedy zbierać jasnotę purpurową?
Najlepszym czasem na zbiór jasnoty purpurowej jest przełom kwietnia i maja, kiedy już pojawia się ona na łąkach lub w ogrodach. Szczególnie warto pamiętać o tym, aby unikać zbierania roślin przy ulicach i autostradach, ale także mieć pewność, że nie jest to bluszczyk kurdybanek lub poziewnik. Inną, ale równie ważną regułą podczas zbioru jasnoty purpurowej jest to, aby zbierać tylko okazy o zdrowym wyglądzie, bez przebarwień, podejrzanych narośli i oznak zagrzybienia. Warto też pamiętać, aby korzystać z jasnoty w sposób odpowiedzialny, ponieważ często rośliny te odwiedzają trzmiele oraz pszczoły samotnice. Jasnotę purpurową należy suszyć w przewiewnym i zacienionym miejscu.
Czym się różni jasnota purpurowa od różowej?
Wiele osób myli te rośliny, co sprawia, że jasnota purpurowa zyskała status chwastu. Jednak to właśnie jasnota różowa jest niebezpieczna dla zwierząt, ponieważ zawiera saponiny, flawonoidy, kwasy organiczne, śluz i związki irydoidowe, w tym: hypolamiid, lamiid i lamiozyd. Z tego powodu jest niezwykle szkodliwa dla bydła i wywołuje zatrucie, ale też wyróżnia się bardzo dużą konkurencyjnością dla roślin, ponieważ zabiera im dostęp do m.in. światła oraz wody. W efekcie wiele osób decyduje się na zwalczanie jasnoty różowej poprzez stosowanie herbicydów.
Źródło: hub.pl, ogrod.uw.edu.pl, rynek-rolny.pl, sklep.femi.pl.
