Czy w Polsce można zrywać czosnek niedźwiedzi? Odpowiadamy

Miłośnicy leśnych wędrówek z pewnością znają czosnek niedźwiedzi z rodziny amarylkowatych, który zyskał sobie szczególną popularność za sprawą świeżego i wyrazistego smaku. Czy to oznacza, że można go zrywać, a potem wykorzystywać w kuchni? Mało kto pamięta, że czosnek niedźwiedzi w Polsce jest objęty częściową ochroną gatunkową, a do 2014 roku był gatunkiem pod ścisłą ochroną. Dlaczego dopuszczono jego kontrolowane pozyskiwanie?

Status czosnku niedźwiedziego ma wpływać na zahamowanie nadmiernego zbierania go w naturalnych środowiskach, przez co także zwiększać populację tego gatunku w ekosystemie leśnym. Jego obecność wpływa na utrzymanie bioróżnorodności oraz stabilności siedlisk w polskich lasach, ponieważ uznano go za gatunek ustępujący. Czosnek niedźwiedzi rośnie w Karpatach, na Pogórzu Karpackim i Sudeckim, a najczęściej wybiera niskie grądy, buczyny niżowe oraz górskie olszyny z bogatymi i wilgotnymi glebami, jak również częściowym zacienieniem. Pod jakimi warunkami można więc pozyskiwać czosnek niedźwiedzi?

Ręczny zbiór czosnku niedźwiedziego może odbywać się tylko w taki sposób, aby na danym obszarze pozostało co najmniej 75 proc. populacji tego gatunku, zgodnie z zasadami określonymi w Rozporządzeniu Ministra Środowiska. Z tego powodu warto robić to odpowiedzialnie i być świadomym wpływu swoich działań na przyrodę, jak również pamiętać o konsekwencjach nieprzestrzegania przepisów. Poza tym, przed zerwaniem czosnku niedźwiedziego należy uzyskać na to stosowne zezwolenie od Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska lub Dyrektora Generalnego Ochrony Środowiska, jeśli gatunek znajduje się na terenie parku narodowego. Istnieje jednak o wiele bardziej bezpieczne i proste rozwiązanie na posiadanie czosnku niedźwiedziego. Ten gatunek można uprawiać w ogrodzie, a sadzonki oraz cebulki są do nabycia w m.in. centrach ogrodniczych oraz sklepach ze zdrową żywnością.

Czosnek niedźwiedzi może stać się zarówno rośliną ozdobną, jak i również składnikiem hodowanym w celach kulinarnych. Jest on niezwykle ceniony za subtelniejszy smak i zapach od czosnku pospolitego, przez co idealnie sprawdza się do przygotowania m.in. sałatek, zup lub sosów. Liście czosnku niedźwiedziego zawierają związki siarki o działaniu antyoksydacyjnym, kwasy fenolowe oraz magnez, żelazo, potas, fosfor, witaminę A, C oraz witaminy z grupy B. Nie bez powodu czosnek niedźwiedzi stosowany jest we wspieraniu odporności oraz pracy układu pokarmowego.

Źródło: ogrod.uw.edu.pl, ziemia-limanowska.pl, lasy.gov.pl.