Jak zwierzęta patrzą na świat? Widzą zupełnie inaczej niż ludzie

Trudno jest sobie wyobrazić, że świat może być widziany inaczej niż w sposób, w jaki postrzegają go ludzie. U zwierząt narząd wzroku służy jednak nie tylko do patrzenia. Człowiek rejestruje przede wszystkim kolory - jest to możliwe, gdyż w naszych oczach znajdują się 2 typy receptorów: pręciki i czopki. Pręciki umożliwiają widzenie czerni, bieli i szarości, zaś czopki wszystkich pozostałych barw.

Zwierzęta widzą świat inaczej, co wynika z różnic w budowie narządu wzroku. Co logiczne, odbierają więc w inny sposób sygnały z otoczenia. Do najciekawszych przykładów należą muchy, których oczy są tak złożone, że dochodzące do nich światło dzielą między tysiące oddzielnych jednostek - każda z nich ma własną soczewkę i zestaw fotoreceptorów. Ciekawe są również rozgwiazdy, które mają oczy umieszczone na końcu ramion, jeżowce purpurowe, których całe ciało jest jednym wielkim okiem, oraz kostkomeduza, która ma 2 pary oczu skierowane w górę (ale nie ma mózgu), dlatego nie interpretuje bodźców; reaguje natomiast na proste obrazy - dostrzega więc cień mangowców, gdzie jest pożywienie.

Ciekawym zagadnieniem jest również kwestia: jakie zwierzę widzi najlepiej? W czołówce są ptaki - według naukowców najlepiej widzi orzeł bielik amerykański, zaraz po nim jest myszołowiec towarzyski oraz puszczyk zwyczajny. Dopiero kolejne miejsca zajmują gepard oraz kameleon.

Czy zastanawiałeś się kiedyś jak widzi twój czworonożny przyjaciel? Koty i psy - choć oczy mają zlokalizowane "normalnie", czyli nie na plecach, kończynach czy czubku głowy, widzą inaczej niż ludzie.

Kocie oczy mają więcej (niż ludzie) pręcików czułych na słabe światło, a do tego charakterystyczne pionowe źrenice. Dzięki temu widzą lepiej niż my nawet przy sześciokrotnie gorszym świetle. Nie jest natomiast prawdą, że doskonale widzą w nocy - koty nie są zwierzętami przystosowanymi do nocnego trybu życia. Mylący może być blask, który bije z kocich oczu nocą - to odblaskowa błona, zlokalizowana za siatkówką. Choć pomaga ona kotom widzieć lepiej przy słabym świetle, w rzeczywistości nie umożliwia doskonałego widzenia w ciemności.

Oczy kotów są znacznie bardziej wyczulone na ruch niż ludzie. Dzieje się tak ze względu na wyższą częstotliwość migania - kocie oko robi więcej "zdjęć" na sekundę niż oko ludzkie. Niestety nasi futrzaści przyjaciele nie widzą wszystkich barw. Ich świat jest głównie żółto-niebiesko-szary.

A co z tym charakterystycznym mrużeniem przez kota oczu? Choć wygląda to nieco groźnie, w rzeczywistości… jest to uśmiech! W taki sposób kot daje do zrozumienia, że jest zadowolony.

Zobacz również:

---

Nauka

Bociany zmieniły zachowanie. Naukowcy obserwują pierwsze sygnały

Magdalena Skawińska

Pies to najlepszy przyjaciel człowieka - zwykło się mówić. Czasem wydaje nam się, więc, że jesteśmy tak zżyci, że nasz ukochany pupil ogląda z nami serial albo biegnie uradowany, bo zobaczył, że wołamy go z uśmiechem. Niestety - nie do końca tak to wygląda. Psy odczytują sygnały z ruchu - jeśli więc płaczesz, pies nie pociesza cię, bo widzi łzy. Podchodzi do ciebie, trąca cię głową albo kładzie się obok, bo najprawdopodobniej przyjąłeś skuloną pozycję. A to dla zwierzaka sygnał, że trzeba cię obronić.

Ciekawym zagadnieniem jest szerokie pole widzenia u psów - wynosi 240^o, podczas, gdy u człowieka tylko 180^o. To dlatego psy mogą obserwować otoczenie, ale nie muszą wciąż rozglądać się dookoła. Psy widzą w ciemności lepiej niż ludzie, jednak wciąż nie można powiedzieć, że dobrze. Dostrzegają raczej kontury niż wyraźne obrazy.

Przez wiele lat sądzono, że psy widzą tylko w czerni i bieli. Dzisiaj wiadomo, że dostrzegają trochę więcej kolorów - również żółty i niebieski.

Jeśli chodzi o zmysł wzroku, ptaki biją na głowę zarówno ludzi, jak i psy czy koty. Zresztą, powiedzenie "sokoli wzrok" nie wzięło się znikąd! Przede wszystkim ptaki widzą bardzo wyraźnie, a gatunki drapieżne mają zdolność do przybliżania obrazu. To umiejętność niezbędna, by skutecznie polować. Charakterystyczne dla zmysłu wzroku ptaków jest także dostrzeganie bogatej palety barw. Jest to możliwe dzięki receptorom światłoczułym - to więcej niż u ludzi oraz psów i kotów.

Ptaki mają również niezwykle duże pole widzenia. U większości gatunków dochodzi ono nawet do 300^o - umożliwia to położenie oczu z boku głowy. Ptaki, które mają oczy położone głęboko w czaszce (np. sowy) mogą z kolei obracać głowę w bardzo dużym zakresie, nawet o 270^o.

Choć u wielu gatunków nie jest najważniejszy, zmysł wzroku zdecydowanie pełni istotną rolę w zdobywaniu pożywienia czy w ucieczce przed drapieżnikiem. To, w jaki sposób widzą poszczególne gromady zwierząt, zależy przede wszystkim od budowy tego narządu.

Źródła: national-geographic.pl, naukawpolsce.pl, thescienceofbirds.com, ekologia.pl