Wyjątkowa atrakcja Roztocza. Tu poczujesz się jak na innej planecie

Historia Babiej Doliny sięga XVIII wieku, gdy mieszkańcy Józefowa odkryli, że pod ich stopami kryje się coś znacznie cenniejszego niż żyzna ziemia - wapienie i piaskowce o niezwykle dekoracyjnej fakturze. Wtedy zaczęła się przygoda z kamieniem józefowskim, który przez kolejne stulecia ozdabiał tutejsze kościoły, nagrobki, ogrodzenia i drogi.

To właśnie z tego surowca powstały figury przy barokowym kościele Niepokalanego Poczęcia NMP w Józefowie czy kamienna wieża widokowa stojąca dziś nad samym wyrobiskiem. Kamień, wydobywany rękami dawnych kamieniarzy, stał się częścią tożsamości całego regionu - a kamieniołom Babia Dolina jego niekwestionowanym symbolem.

Pierwsze wrażenie? Monumentalne. Ogromne ściany zlepieńców i wapieni, ułożone warstwowo niczym kartki historii geologicznej, tworzą krajobraz przypominający górskie wąwozy. Wędrując między blokami skalnymi, czujesz się jak w naturalnym amfiteatrze. Z jednej strony surowa siła przyrody, z drugiej ręka człowieka, który przez setki lat wydobywał tu kamień.

Dziś kamieniołom jest nieczynny, ale wciąż kręcą się tu ludzie, głównie turyści. Ścieżki nie są oznakowane, dlatego najlepiej po prostu dać się prowadzić ciekawości. Trasa wokół wyrobiska zajmuje około godziny, ale łatwo o przedłużenie tej wędrówki. Każdy zakręt, każdy cień skały odsłania inny detal: skamieniałą muszlę, nieregularny przekrój warstw, czy zaskakującą grę świateł i cieni.

Na końcu ulicy Kamiennej w Józefowie czeka na Ciebie parking i... brama do innego świata. Tuż przy wejściu do kamieniołomu wznosi się wieża widokowa zbudowana z tego samego kamienia, który przez stulecia wydobywano tu z ziemi. To nie tylko hołd dla tradycji kamieniarskiej, ale też idealne miejsce, by zobaczyć cały obszar z góry.

Z platformy widokowej widać nie tylko ogrom Babiej Doliny, ale też pagórkowate Roztocze, lasy i pobliski Józefów. Jesienią, gdy korony drzew przybierają wszystkie odcienie złota i czerwieni, ten widok zapiera dech w piersiach.

W północno-wschodniej ścianie Kamieniołomu Babia Dolina odsłaniają się zlepieńce z późnego miocenu - skały powstałe z mieszaniny otoczaków, piasku i wapnia, które przed milionami lat uformowały się w wyniku gwałtownych spływów grawitacyjnych.

W południowo-zachodniej części kamieniołomu można zobaczyć tzw. wapienie organodetrytyczne - pełne muszli, drobnych organizmów i śladów życia sprzed epok. To dowód, że teren Roztocza był kiedyś dnem ciepłego morza. W wapieniach widać nawet przeławicenia, czyli warstwy iłów i piasków, które jak linie papilarne opowiadają historię zmian klimatycznych sprzed milionów lat.

Na obrzeżach kamieniołomu odkryto coś jeszcze bardziej niezwykłego - studnie i kominy krasowe, czyli naturalne tunele i lejki powstałe w wyniku rozpuszczania skał wapiennych przez wodę. Niektóre z nich mają nawet 10 metrów głębokości i kilkadziesiąt centymetrów szerokości. Ich wnętrza wypełniają gliny i piaski o czerwonej barwie - tzw. kora krasowa. To właśnie ona nadaje Babiej Dolinie te ciepłe, nieziemskie odcienie, szczególnie widoczne o zachodzie słońca.

Jak dotrzeć i co warto wiedzieć?

• Lokalizacja: Józefów (woj. lubelskie), na końcu ulicy Kamiennej.
• Parking: bezpłatny, tuż przy wieży widokowej.
• Wstęp: darmowy przez cały rok.
• Czas zwiedzania: około 1-1,5 godziny.
• Trasa: brak wyznaczonego szlaku - możesz spacerować zarówno po obrzeżach, jak i środkiem wyrobiska.

Kamieniołom jest bezpieczny, ale pamiętaj o odpowiednim obuwiu - podłoże bywa nierówne, zwłaszcza po deszczu.

A gdy już tu dotrzesz, poświęć nieco więcej czasu okolicy. W pobliżu znajduje się Czartowe Pole w Hamerni (rezerwat z ruinami starej papierni i wijącą się rzeką Sopot, otoczony legendami o diabłach i duchach), Roztoczański Park Narodowy - serce regionu z malowniczym Zwierzyńcem, Stawami Echo i ostoją konika polskiego, wreszcie miasto idealne Zamość - perła renesansu wpisana na listę UNESCO.

Źródło: geotyda.pl